Historia

Godziemba
04-07-2018
Podstawowym celem polskich misji wywiadowczych do Hiszpanii było poznanie tajemnic niemieckiej i sowieckiej broni pancernej i sprzętu lotniczego.              W połowie grudnia 1936 roku został wysłany do Lizbony, oficjalnie jako korespondent PAT, a w rzeczywistości w celach wywiadowczych ppłk. dypl. art. Aleksander Kędzior. Jego pierwotnym zadaniem było przedostanie się do wojsk gen. Franco z zadaniem obserwowania niemieckiej oraz zdobycznej sowieckiej broni pancernej oraz sprzętu...
5
5 (3)
Godziemba
02-07-2018
Organizowane po wybuchu wojny domowej misje polskiego wywiadu w Hiszpanii kończyły się bardzo szybko niepowodzeniem.            Do połowy lat 30. Warszawa nie była bezpośrednio wywiadowczo zainteresowana Półwyspem Iberyjskim. Starano się jedynie gromadzić informacje o wzroście wpływów niemieckich oraz sowieckich w Hiszpanii. Jedyna polska placówka wywiadowcza o kryptonimie „Carlos”, założona w 1933 roku, miała charakter informacyjno-obserwacyjny. Placówką kierował...
5
5 (3)
Godziemba
27-06-2018
Mit Dąbrowszczaków został najmocniej wykorzystany w propagandzie PRL w 1966 roku.          W trakcie walki z tzw. prawicowym odchyleniem kilku Dąbrowszczaków z Wacławem Komarem i Grzegorzem Korczyński na czele zostało poddanych represjom. Represje te sprawiły, iż w 1951 roku – w piętnastą rocznicę wybuchu hiszpańskiej wojny domowej, całkowicie pominięto temat brygad międzynarodowych i udziału w nich polskich komunistów. Sytuacja powtórzyła się  także pięć lat pó...
5
5 (2)
Godziemba
25-06-2018
Po przejęciu władzy w Polsce przez komunistów Dąbrowszczacy weszli w skład nowej elity władzy.          W brygadach międzynarodowych w Hiszpanii, według szacunkowych danych walczyło w sumie około 35 tys. ochotników przybyłych z zagranicy. Polacy stanowili jedną z najliczniejszych grup narodowościowych – było ich ok. 5000-5200. Spośród nich jedynie około 600-800 osób przybyło z Polski. Reszta wywodziła się z emigracji we Francji lub Belgii. Zdecydowana większość ochotnik...
5
5 (2)
Godziemba
20-06-2018
Opisując hiszpańską wojnę domową niezwykle rzadko wspomina się ochotników, którzy przybyli na Półwysep Iberyjski, aby walczyć  po stronie frankistowskiej kontrrewolucji.           Po wybuchu hiszpańskiej wojny domowej, rząd francuski w dniu 1 sierpnia 1936 roku  zaproponował utworzenie Międzynarodowego Komitetu Nieinterwencji, zrzeszającego  państwa, które zobowiążą się, że nie będą w żaden sposób wspierać ani jednej ze stron...
5
5 (1)
Godziemba
18-06-2018
W wyniku akcji zainicjowanej przez płk. Mazurkiewicza ujawniło się 20-30 tysięcy b. żołnierzy Armii Krajowej.           Najważniejszą różnicą pomiędzy „oficjalnymi” przepisami amnestyjnymi, a warunkami wynegocjowanymi przez „Radosława”, był brak konieczności ujawniania swoich podwładnych, przez co decyzja o ujawnieniu się podjęta nawet przez wysokiego rangą oficera nie narażała jego podwładnych, którzy z ujawnienia korzystać nie chcieli.     ...
5
5 (2)
Nessun Dorma
16-06-2018
Lecimy do Polski. Uhonorować polskich żołnierzy, którzy walcząc na frontach II wojny światowej u boku kanadyjskich towarzyszy broni, oddali życie w nadziei, że kiedyś powrócą do ojczyzny. Ci, którzy zginęli, pozostali na cmentarzach Normandii, ci którzy przeżyli pozostali na emigracji, albo powrócili za żelazną kurtynę, i bardzo często trafiali do ubeckich kazamatów, otrzymywali wyroki śmierci, tracili prawa publiczne a ich ciała wrzucano do dołów, które nigdy nie miały zostać grobami,...
0
Brak głosów
Godziemba
13-06-2018
W trakcie pobytu w więzieniu w sierpniu 1945 roku płk. Mazurkiewicz „Radosław” zaangażował się w przygotowanie akcji ujawnieniowej b. żołnierzy Armii Krajowej.             Funkcjonariusze MBP niezwłocznie przystąpili do rozmów z „Radosławem” na temat ujawnienia poakowskich struktur konspiracyjnych. „Ja w tym czasie zostałem zatrzymany – wspominał Pułkownik w 1957 roku - przez władze bezpieczeństwa (…) zwrócił się wtedy do mnie mjr....
5
5 (2)
Godziemba
11-06-2018
Jan Mazurkiewicz „Radosław” odegrał czołową rolę w akcji ujawniania się b. żołnierzy Armii Krajowej na jesieni 1945 roku.            Jan Mazurkiewicz urodził się 27 sierpnia 1896 roku we Lwowie. Dzieciństwo spędził w Złoczowie, małym miasteczku we wschodniej Galicji, gdzie jego ojciec miał zakład bednarski. Po przeniesieniu się rodziny w 1911 roku do Lwowa uczył się w VII Gimnazjum Miejskim, jednocześnie działając w ruchu skautowskim, był też członkiem Towarzystwa Gimnastycznego...
5
5 (2)
Godziemba
06-06-2018
Zdecydowaną większość okresu II wojny światowej prymas August Hlond spędził we Francji.            Ostatecznie po południu 13 września 1939 roku ks. kardynał w towarzystwie kape­lana i sekretarza, wyjechał z Krzemieńca do Zaleszczyk. Następnego dnia rano przekroczył granicę Rumunii. Wyjechał pociągiem z Zaleszczyk przez Czerniowce do Bukaresztu. Do Rzymu przybył 19 września wieczorem.          Przyjazd kard. Hlonda do Rzymu wywołał duże zainteresowanie. Na...
5
5 (2)
Godziemba
04-06-2018
W połowie września 1939 roku ks. prymas August Hlond opuścił Polskę udając się do Rzymu.          Wybuch wojny zastał prymasa Hlonda w Poznaniu. „Około godz. 6.50, -  zapisał w dzienniku - gdy przechodzi­łem przez salon tronowy, usłyszałem straszliwą detonację, po której nastąpiły dalsze (...). Poszedłem do aparatu radiowego w pracowni, sły­szę szyfry wojskowe, a potem z Warszawy wiadomość, że wojska nie­mieckie bez zapowiedzi przekroczyły w różnych punktach granicę pol...
5
5 (2)
Godziemba
28-05-2018
We wrześniu 1978 roku został zamordowany bułgarski dysydent Georgi Markow.           Georgi Markow uciekł w 1969 roku z komunistycznej Bułgarii, kiedy był już znanym dramaturgiem, eseistą i powieściopisarzem. W Londynie pracował w bułgarskiej sekcji radia BBC, był korespondentem monachijskiego Radia Wolna Europa oraz niemieckiej stacji Deutsche Welle.             Urodzony w 1929 roku w Sofii związał się na początku lat 50. z partią...
5
5 (3)
Godziemba
23-05-2018
Od początku swej misji w Bukareszcie Roger Raczyński dążył do ponownego zacieśnienia relacji polsko-rumuńskich.          Zasadnicza różnica zdań między królem a ministrem spraw zagranicznych w sprawie stosunku do Węgier i Niemiec, doprowadziła w drugiej połowie grudnia 1938 roku do dymisji Comnena. Jego następcą został  Grigore Gafencu, „zdaje sobie niewątpliwie sprawę – oceniał w styczniu 1939 roku polski ambasador -  że objął tekę w ciężkim momencie, że ma wiele bardzo...
5
5 (2)
Godziemba
21-05-2018
W maju 1938 roku ambasadorem RP w Bukareszcie został Roger Raczyński.           Roger Adam Raczyński urodził się 8 grudnia 1889 roku w Warszawie, jako syn Edwarda i Róży z Potockich. Jego bratem był Edward - znany dyplomata, wieloletni ambasador RP w Londynie oraz prezydent RP na emigracji.            Od 1906 roku uczęszczał do III Gimnazjum w Krakowie, które ukończył w 1909 roku zdając z wyróżnieniem maturę. Następnie rozpoczął studia...
5
5 (3)
Godziemba
16-05-2018
Niekonsekwentna polityka Wielkiej Brytanii i Francji umożliwiła Niemcom zdobycie Norwegii na wiosnę 1940 roku.            Wszelkie ewentualne działania aliantów na rzecz powstrzymania eksportu do Niemiec szwedzkiej rudy żelaza przez norweski port w Narwiku  oznaczałyby pogwałcenie norweskiej neutralności. Nic więc dziwnego, iż Londyn uważał, że dopiero jakakolwiek niemiecka akcja zbrojna skierowana przeciw Norwegii może posłużyć jako doskonałe usprawiedliwienie dla alianckiej interwencji...
5
5 (2)
Godziemba
14-05-2018
Od początku II wojny światowej Norwegia próbowała utrzymać swój status państwa neutralnego.            W dniu wybuchu drugiej wojny światowej Norwegia, jak i pozostałe państwa skandynawskie ogłosiły wobec konfliktu polsko-niemieckiego neutralność. W dniu 3 września 1939 roku podobne oświadczenia ogłoszono po wypowiedzeniu wojny Trzeciej Rzeszy przez Francję i Wielką Brytanię.           Jednocześnie przybyli do Oslo przedstawiciele Berlina...
5
5 (3)
Godziemba
07-05-2018
W czasie II wojny światowej relacje pomiędzy gen. Sosnkowskim a obozem piłsudczykowskim dalekie były od ideału.         Po śmierci Józefa Piłsudskiego najważniejsi przedstawiciele obozu piłsudczykowskiego zadecydowali o powierzeniu funkcji Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych gen. Edwardowi Rydzowi-Śmigłemu, a nie najstarszemu stopniem gen. Kazimierzowi Sosnkowskiemu, legendarnemu Szefowi sztabu I Brygady Legionów, dowódcy Armii Rezerwowej w 1920 roku oraz wieloletniemu ministrowi spraw...
5
5 (2)
Godziemba
30-04-2018
Ważną rolę w polskim odrodzeniu narodowym oraz powstaniach górnośląskich odegrali członkowie Towarzystwa „Sokół”.           W XIX wieku Niemcy, traktujący Górny Śląsk za rdzennie niemiecką prowincję, zdecydowanie tępili wszelkie przejawy polskości. Bodźcem, który wyzwolił polską energię było założenie w 1895 roku na Górnym Śląsku pierwszych gniazd „Sokoła”.  Inicjatorem przeniesienia „Sokoła” na Górny Śląsk był jego...
5
5 (1)
Godziemba
25-04-2018
W sierpniu 1918 roku Niemcy ostatecznie utracili inicjatywę strategiczna na froncie zachodnim.           W trakcie dotychczasowych walk straty obu stron były podobne i wyniosły odpowiednio 240 tysięcy w armii niemieckiej i 220 tysięcy w armiach alianckich. O ile jednak  miejsce poległych, rannych i wziętych do niewoli Francuzów i Anglików zajmowały świeże, dobrze wyposażone dywizje amerykańskie, to Niemcom coraz trudniej było uzupełnianie strat.         ...
5
5 (1)
Godziemba
23-04-2018
W marcu 1918 roku ruszyła wielka ofensywa niemiecka na froncie zachodnim, której celem było ostateczne pokonanie wojsk sprzymierzonych.             Po zawarciu pokoju brzeskiego z Rosją bolszewicką Niemcy przerzucili w sumie 48 dywizji piechoty z frontów - wschodniego i włoskiego na front zachodni. W efekcie czego w marcu 1918 roku Niemcy dysponowali na Zachodzie  192 dywizjami, spośród których 44 dywizje szturmowe, w których służyli najlepsi żołnierze,...
5
5 (3)
Godziemba
18-04-2018
Wojna o niepodległość Finlandii zakończyła się w połowie maja 1918 roku wyparciem z terytorium kraju ostatnich jednostek bolszewickich.         W celu zasadniczego zwiększenia liczebności armii w połowie lutego 1918 roku Senat, na żądanie Mannerheima, wprowadził powszechny obowiązek wojskowy, w wyniku którego wszyscy mężczyźni zdolni do noszenia broni, pomiędzy 21 a 40 rokiem życia, zostali powołani w szeregi armii. Z tych rekrutów utworzono 18 wydzielonych batalionów, które połączono...
5
5 (1)
Godziemba
16-04-2018
W styczniu 1918 roku gen. Carl Mannerheim został naczelnym wodzem armii fińskiej.           Baron Carl Gustaf Mannerheim urodził się  4 czerwca 1867 roku w zamku Villnas, niedaleko miasta Aabo w szwedzkiej rodzinie arystokratycznej, która w XVIII wieku osiedliła się w Finlandii.           W wieku 15 lat wstąpił do fińskiego korpusu kadetów, a po relegowaniu go w 1886 roku wstąpił do Mikołajewskiej Szkoły Kawalerii w Petersburgu, którą...
5
5 (2)
Godziemba
11-04-2018
W końcu XIX wieku Rosja doprowadziła do pełnej unifikacji Finlandii z resztą Imperium.               Następca Aleksandra III, jego syn Mikołaj II, kontynuował politykę ojca unifikacji Finlandii z resztą Imperium Rosyjskiego. W 1899 roku generał-gubernatorem został, znany z reakcyjnych i wielkorosyjskich przekonań, Nikołaja Bobrikowa, którego zadaniem była ostateczna likwidacja armii Wielkiego Księstwa, wprowadzenie języka rosyjskiego, jako urzędowego w pracy administracji...
5
5 (2)
Godziemba
09-04-2018
Po przegranej przez Królestwo Szwecji wojnie z Imperium Rosyjskim, Finlandia została w 1808 roku przyłączona do Rosji.           W czerwca 1808 roku Aleksander I wydał manifest potwierdzający przyłączenie Finlandii do Cesarstwa „na zawsze” oraz złożył deklarację przestrzegania na terytorium Finlandii, starych praw Królestwa Szwecji. Tym samym postanowiono o wyłączeniu Finlandii z systemu prawnego Cesarstwa. W marcu 1809 roku powołano Zgromadzenie Krajowe w fińskim porcie...
5
5 (2)
Godziemba
05-04-2018
W marcu 1923 roku władze bolszewickie skazały na śmierć abpa Jana Cieplaka.        W grudniu 1922 roku  na rozkaz Lenina zamknięto wszystkie kościoły Petersburga. Równocześnie zbrojne bandy wdarły się do kościołów, dewastując wnętrza, profanując Najświętszy Sakrament, zabierając nie tylko pozłacane naczynia liturgiczne, ale także wota, a nawet plądrując krypty, w których spoczywały ciała biskupów i dobrodziejów parafii.    ...
5
5 (2)
Godziemba
03-04-2018
Po rewolucji bolszewickiej abp Jan Cieplak był najwyższym hierarchą Kościoła katolickiego w Rosji.             Jan Cieplak urodził się 17 sierpnia 1857 roku w Dąbrowie Górniczej w rodzinie górniczej o patriotycznych tradycjach. Jego ojcem był Jacek, a matką Julia z Bugajskich. Po stracie matki we wczesnym dzieciństwie wychowywał się u swej babki Katarzyny Bugajskiej, a następnie u swego krewnego ks. Jana Bugajskiego, proboszcza w Krasocinie.     ...
5
5 (1)
Godziemba
26-03-2018
Niemal natychmiast po przejęciu władzy bolszewicy rozpoczęli bezpardonową walkę z religią i rosyjską Cerkwią          Następnego dnia po przewrocie zdominowany przez bolszewików zjazd rad ogłosił Dekret o ziemi, który przewidywał między innymi nacjonalizację całej ziemi cerkiewnej i klasztornej. Cztery dni po ogłoszeniu dekretu przekazano klasztory pod Zarząd Ludowego Komisariatu Spraw Wewnętrznych. Jednocześnie upaństwowiono wszystkie  szkoły cerkiewne (akademie, seminaria, szkoły...
5
5 (2)
Godziemba
21-03-2018
Dystans kardynała Stefana Wyszyńskiego wobec walk frakcyjnych w PZPR nie oznaczał neutralności wobec postulatów podnoszonych przez stajkujących w 1968 roku studentów.      Ks. Kardynał Stefan Wyszyński uważał, iż w obliczu walki o władzę w PZPR nie należy się angażować, zachowując szczególną ostrożność w działaniu. „Musimy mieć dużo – przekonywał – spokoju by utrzymać się w równowadze. Nie możemy działać pod wpływem gorączkowych sugestii, nie możemy opowiadać się za tą czy...
5
5 (2)
Godziemba
19-03-2018
Represje władz komunistycznych zdusiły marcowy bunt młodego pokolenia.          Na uczelniach wrocławskich w dniu 16 marca zakończono strajk i zaprzestano okupacji uczelni wyższych. Komisja zrzeszająca przedstawicieli wszystkich wrocławskich szkół wyższych przyjęła projekt „Uchwały końcowej”. Protest nie skończył się z zakończeniem strajku, postanowiono działać w ramach powołanego Komitetu Międzyuczelnianego, który miał za zadanie komunikować się z innymi ośrodkami akademickimi w...
5
5 (1)
Godziemba
14-03-2018
W połowie marca 1968 roku strajki studenckie ogarnęły większość ośrodków akademickich w PRL.          W poniedziałek 11 marca 1968 roku studenckie protesty rozprzestrzeniły się na całą Polskę. Tego dnia na wszystkich wydziałach UW doszło do spotkań studentów, na których wybrano przedstawicieli poszczególnych wydziałów do studenckiego komitetu strajkowego. Na wiecu na dziedzińcu Uniwersytetu zgromadziło się ponad 3,5 tysiąca studentów, którzy ...
5
5 (2)
Godziemba
12-03-2018
Wiec studencki w dniu 8 marca 1968 roku zapoczątkował bunt młodego pokolenia przeciwko władzy komunistycznej.         W sytuacji trwającego napięcia politycznego w środowiskach twórczych i naukowych, związanego z zaostrzeniem przez władze PRL systemu cenzury oraz pogarszającej się sytuacji gospodarczej, kierownictwo PZPR podjęło w końcu 1967 roku decyzję o ograniczeniu liczby przedstawień, a następnie o zdjęciu ze sceny w Teatrze Wielkim przedstawienia Dziadów Adama Mickiewicza w reżyserii...
5
5 (2)
Godziemba
07-03-2018
Po przejęciu władzy w Rosji przez bolszewików oraz zawarciu przez nich pokoju w Brześciu z państwami centralnymi, oddającego Niemcom wszystkie zachodnie gubernie rosyjskie, wydawało się, że koncepcja Mitteleuropy ma wielkie szanse realizacji.       Tworzone przez Niemcy państwa autonomiczne z Królestwem Polskim na czele miały być poddane niemieckiej misji cywilizacyjnej i kulturowej, której celem było stworzenie na wschód od Rzeszy wspólnej przestrzeni ekonomicznej. Berlin uważał,...
5
5 (2)
Godziemba
05-03-2018
Koncepcja „Mitteleuropy” miała zapewnić Niemcom dominację w Europie.      Na przełomie XIX i XX wieku w Niemczech powstało szereg teorii geopolitycznych, nawiązujących do takich pojęć jak „przestrzeń życiowa”, „ekspansja na wschód”, wzywających do zjednoczenia wszystkich Niemców w jednym państwie. Propagowały one dominację Niemców w Europie oraz usprawiedliwiały wojnę jako właściwą drogę do zrealizowania zamierzonych celów politycznych.   ...
5
5 (3)
Godziemba
28-02-2018
W 1917 roku Litwini rozpoczęli, przy pomocy Niemiec, budowę swojego państwa.        W warunkach dominacji kultury polskiej wśród inteligencji, litewska odrębność narodowa przybrała postać niechętną polskości.         Momentem przełomowym w procesie odrodzenia Litwinów było powstanie w 1883 roku Auszry, gazety drukowanej w Prusach Wschodnich i kolportowanej na Litwie. Założycielem i pierwszym redaktorem pisma był Jonas Basanowiczius, zwolennik emancypacji narodowej Litwin...
5
5 (1)
Godziemba
26-02-2018
W traktacie podpisanym w lutym 1918 roku w Brześciu państwa centralne przekazały państwu ukraińskiemu ziemie polskie – Chełmszczyznę i część Podlasia.         W trakcie rokowań pokojowych z Rosją bolszewicką, w końcu grudnia 1917 roku Niemcy i Austriacy do rozmów niespodziewanie zaprosili także Ukraińców. Najważniejszym celem Berlina było oderwanie Ukrainy od Rosji i przekształcenie jej w niemiecki protektorat.         W dniu 1 stycznia 1918 roku do Brześcia...
5
5 (2)
Godziemba
21-02-2018
Pomimo upokarzających warunków traktatu brzeskiego, jego podpisanie umożliwiło Leninowi zachowanie władzy i skoncentrowanie się na wojnie z „białymi”.       Natychmiast po otrzymaniu niemieckiego ultimatum Lenin zwołał posiedzenie Komitetu Centralnego partii bolszewickiej, oświadczając na wstępie, że ultimatum niemieckie musi być przyjęte bez żadnych warunków”, gdyż „polityka żonglowania rewolucyjnymi frazesami dobiegła końca”. Zdaniem bolszewickiego przywódcy...
5
5 (1)
Godziemba
19-02-2018
W grudniu 1917 roku rozpoczęły się rokowania pokojowe państw centralnych z Rosją bolszewicką.       Po zdobyciu władzy w wyniki przewrotu październikowego głównym celem bolszewików było utrwalenie władzy i rozszerzenie jej na cały kraj. Cel ten mógł zostać zrealizowany jedynie w przypadku natychmiastowego zawarcia pokoju z państwami centralnymi. Lenin był gotów zaakceptować wszelkie warunki stawiane przez Niemcy, ale z powodu powszechnych podejrzeń o bycie niemieckim agentem, musiał...
5
5 (2)
18-02-2018
W pierwszych latach istnienia państwa izraelski Kneset przyjął ustawę, która zwalniała z odpowiedzialności karnej Żydów ratujących własne życie kosztem życia innych Żydów podczas Shoah. Gdybym był złośliwy, nazwałbym ją karkołomną moralnie, a gdybym był bardzo złośliwy, nazwałbym ją rasistowską, że nie wspomnę tu o przymiotniku „talmudyczna”. Ale aspekty etyczne owej ustawy pozostawmy etykom, byle nie byliby nimi koledzy profesora Jana Hartmana.   Natomiast z punktu widzenia politycznego była to...
5
5 (3)
alchymista
17-02-2018
Dyskusja stara, nieco przykurzona, ale rację mają ci, którzy twierdzą, że lekcja historii nie została przez nas właściwie odrobiona. Dyskusję moderował prof. Jan Żaryn, dyskutowali prof. Paweł Skibiński i prof. Włodzimierz Suleja. Nie będę szczegółowo omawiał stawianych tez i polemiki dyskutantów, ponieważ sądzę, że każdy ma własny rozum i każdy powinien tę dyskusję obejrzeć. Zainteresowała mnie bardziej strona taktyczna rozmowy między piłsudczykami a endekami. Piłsudczycy są mianowicie w defensywie. Młode pokolenie...
5
5 (2)
Godziemba
14-02-2018
Zdecydowana większość żydowskich dezerterów z armii gen. Andersa albo wstąpiła do kibuców albo zasiliła żydowskie organizacje zbrojne.          Wedle przygotowanego przez  Ośrodek Studiów przy Centrum Informacji w Jerozolimie ”Referatu w sprawie dezercji Żydów z Armii Polskie”  tylko w sierpniu 1943 roku odnotowano 600 przypadków dezercji Żydów z armii Andresa, co stanowiło około 15% wszystkich Żydów służących w tym wojsku.  ...
5
5 (2)
Godziemba
12-02-2018
Wkrótce po opuszczeniu Związku Sowieckiego przez armię gen. Andersa rozpoczęły się dezercje żołnierzy narodowości żydowskiej.          Na podstawie umowy z 14 sierpnia 1941 roku Sowieci zgodzili się na sformowanie Armii Polskiej w Rosji. Jej dowódcą został gen. Władysław Anders.         W dniu 22 sierpnia 1941 roku gen.  Anders wydał rozkaz nr 1, w którym wezwał (…) wszystkich obywateli Rzeczypospolitej zdolnych do noszenia broni, by spełnili...
5
5 (4)
Godziemba
07-02-2018
W czasie negocjacji pokojowych w 1920 roku nie uwzględniono niemal żadnych postulatów strony węgierskiej.          Przewodniczący węgierskiej delegacji na konferencję pokojową Albert Apponyi zdawał sobie sprawę, iż Węgrzy nie mają silnej pozycji w negocjacjach z mocarstwami ze względu na fakt, iż byli narodem przegranym, który na do miar złego miał za sobą wydarzenia związane z Węgierską Republiką Rad. Poza tym państwa sukcesyjne (Czechosłowacja, Rumunia oraz Królestwo SHS) miały silny...
5
5 (4)
Godziemba
05-02-2018
Po I wojnie światowej Węgrzy zostały zmuszone do podpisania upokarzającego traktatu pokojowego,.          Podczas gdy jeszcze w styczniu 1918 roku prezydent Stanów Zjednoczony Thomas Woodrow Wilson w swoich słynnych 14 punktach podkreślał konieczność zapewnienia ludom Austro-Węgier „możności autonomicznego rozwoju” w ramach monarchii, na konferencji pokojowej w Paryżu, która rozpoczęła się w styczniu 1919 roku, wszyscy uznali, iż powrót do dawnych rozwiązań jest absolutnie...
5
5 (3)
Godziemba
31-01-2018
Wbrew podjętym zobowiązaniom rząd w Pradze nie nadał autonomii Rusi Zakarpackiej.          Dziesięcioletni okres rządów gubernatora Antonija Beskyda charakteryzowały działania idące w kierunku ściślejszego powiązania Rusi Zakarpackiej z pozostałą częścią kraju. Tym działaniom sprzyjała reforma administracyjna z 1927 roku, która ujednoliciła ustrój samorządowy na terenie Republiki czechosłowackiej, wprowadzając też jednolite organa administracji.        ...
5
5 (1)
Godziemba
29-01-2018
W 1919 roku do Czechosłowacji przyłączono Ruś Zakarpacką.         Leżąca wzdłuż południowo-wschodnich Karpat Ruś Zakarpacka, zwana także Rusią Węgierską oraz Zakarpaciem, przed I wojną światową wchodziła jako prowincja w skład cesarstwa austro-węgierskiego.           Po upadku monarchii austro-węgierskiej w końcu 1918 roku na terenie Rusi Zakarpackiej powstały lokalne organizacje, prezentujące różne opcje polityczne. Do najważniejszych należały: Ruska Rada...
5
5 (2)
28-01-2018
„(…) Izrael też rozumie, kto budował Auschwitz i inne obozy i wszyscy wiedzą, że nie byli to Polacy” - stwierdziła na obchodach 73 rocznicy wyzwolenia tego obozu zagłady Jej Ekscelencja Ambasador Izraela, pani Anna Azari.   Kamień mi z serca spadł, że Izrael to rozumie. Ale Jej Ekscelencja w zamian położyła mi na sercu dwa inne kamienie. Młyńskie.   Bo skoro „Izrael rozumie, że nie byli to Polacy”, to dlaczego Izrael nie powie, że byli to Niemcy?!   Skoro rozumie, to dlaczego...
5
5 (4)
Godziemba
24-01-2018
Ostateczna decyzja o podziale Śląska Cieszyńskiego wykopała przepaść pomiędzy Warszawą a Pragą.        W połowie stycznia 1920 roku do Cieszyna przybyła Międzysojusznicza Komisja Plebiscytowa, której pierwszym zadaniem było zaprowadzenie porządku. Nie udało jej się tego dokonać, w rezultacie w maju 1920 roku wydała dramatyczną odezwę, w której wskazono, iż „w ciągu ostatniego tygodnia teren plebiscytowy był widownią poważnych zaburzeń, których powtórzeniu należy zapobiec za...
5
5 (3)
Godziemba
22-01-2018
Władze czechosłowackie torpedowały wszelkie propozycje kompromisowego rozwiązania problemu Śląska Cieszyńskiego.       Umowa w sprawie Śląska Cieszyńskiego podpisana w lutym 1919 roku w Paryżu nie została pozytywnie przyjęta ani w Warszawie, ani w Pradze. W liście do prezydenta Masaryka szef czeskiej dyplomacji Edvard Beneś donosił, iż nie udało się utrzymać wszystkich zdobyczy, ale „główną rzecz”, czy pozostanie przy Czechach zagłębia węglowego udało się uzyskać. W Warszawie dominowało poczucie...
5
5 (2)
Godziemba
17-01-2018
Po brutalnej agresji dokonanej w styczniu 1919 roku Czesi zagarnęli większość Śląska Cieszyńskiego.       Na początku stycznia 1919 roku Czesi wydawali się wystarczająco silni militarnie, aby wobec zaangażowania polskiego we Lwowie rozstrzygnąć na swoją korzyść ewentualną walkę o Śląsk Cieszyński. Masarykowi jednak zależało, aby ewentualna interwencja zbrojna miała mandat Ententy, co gwarantowało sukces całego przedsięwzięcia. Prowadzone w Paryżu zakulisowe działania czeskich dyplomatów nie przyniosły jednak...
5
5 (3)
Godziemba
15-01-2018
Czesi od początku dążyli do przejęcia władzy nad całym Śląskiem Cieszyńskim.        Na jesieni 1918 roku Śląsk Cieszyński dzielił się na cztery powiaty: bielski, frysztacki, cieszyński i frydecki. Wedle spisu ludności z 1910 roku Polacy dominowali w powiatach cieszyńskim i bielskim, a także w większości gmin powiatu frysztackiego. Tak więc zgodnie z zasadą samostanowienia narodów, te trzy powiaty Śląska Cieszyńskiego winny wejść w skład niepodległej Polski. W odpowiedzi Czesi powoływali się na inną...
5
5 (1)

Strony